Zmiany w Karcie Nauczyciela 2025 – BHP w szkołach, ewakuacja i audyty boisk
Zmiany w Karcie Nauczyciela 2025 oraz nowe przepisy BHP w szkołach sprawiają, że rozpoczęcie roku szkolnego wymaga od dyrektorów lepszej organizacji i większej dbałości o formalności.
Płatne godziny ponadwymiarowe i zastępstwa – obowiązki dyrektora szkoły
Od 1 września 2025 r. każda godzina ponadwymiarowa i każde zastępstwo muszą być płatne (art. 35 ust. 3 ustawy – Karta Nauczyciela – tekst jednolity (PDF), Dz.U. 2025 poz. 1160). To nie tylko porządkuje finanse w szkołach, ale też realnie wpływa na bezpieczeństwo i higienę pracy. Nauczyciele nie powinni być przeciążani dodatkowymi zajęciami bez wynagrodzenia, a dyrektorzy muszą uważniej planować organizację zastępstw. W praktyce oznacza to mniej nadmiernego obciążenia i większą koncentrację podczas prowadzenia zajęć. Warto też pamiętać o obowiązkowych szkoleniach wstępnych BHP dla nowo zatrudnionych nauczycieli.
Coroczne audyty boisk i placów zabaw – nowe przepisy BHP w szkołach
Od 1 sierpnia 2024 r. obowiązuje nakaz przeprowadzania corocznych audytów boisk i placów zabaw (rozporządzenie MEN z 13 czerwca 2024 r. w sprawie BHP w szkołach i placówkach – PDF, Dz.U. 2024 poz. 933, § 2 ust. 1 pkt 8). Jednak zmiana ta wciąż nie wszędzie została w pełni wdrożona. Część szkół wykonała pierwszy audyt w ubiegłym roku, ale zapomina, że nie jest to obowiązek jednorazowy – badania trzeba powtarzać co roku. Brak aktualnego audytu może oznaczać poważne ryzyko prawne i wypadkowe.
Zmiany w zatrudnianiu nauczycieli a obowiązki BHP
Nowelizacja Karty Nauczyciela wprowadziła także istotne zmiany dotyczące zatrudnienia:
- skrócenie okresu zatrudnienia nauczyciela początkującego na czas określony z 2 lat do 1 roku szkolnego (art. 10 ust. 2a KN),
- ujednolicenie ochrony przedemerytalnej dla wszystkich nauczycieli (art. 88 ust. 2 KN),
- likwidacja tzw. godzin czarnkowych i wprowadzenie bardziej elastycznego wsparcia psychologiczno-pedagogicznego (art. 42 ust. 2f KN).
Dla dyrektorów oznacza to konieczność szybszego podejmowania decyzji kadrowych i przygotowania się na większą rotację personelu. To z kolei bezpośrednio przekłada się na obowiązek bieżącej weryfikacji ocen ryzyka zawodowego oraz aktualizacji instrukcji stanowiskowych w placówkach oświatowych.
Co to oznacza w praktyce dla dyrektorów szkół?
Nowe przepisy sprawiają, że dyrektorzy szkół muszą jeszcze bardziej zadbać o formalne aspekty zarządzania:
- planowanie zastępstw i godzin ponadwymiarowych z uwzględnieniem wynagrodzenia,
- pilnowanie corocznych audytów boisk i placów zabaw,
- monitorowanie rotacji nauczycieli i aktualizowanie dokumentacji BHP.
To sporo pracy administracyjnej, ale jednocześnie krok w stronę większego bezpieczeństwa zarówno pracowników, jak i uczniów.
Podsumowując, zmiany w Karcie Nauczyciela 2025 zwiększają zakres zadań dyrektorów szkół, ale można te obciążenia zmniejszać, zlecając na zewnątrz szkolenia i prowadzenie ich rejestru, powierzając specjalistom audyty oraz szybkie uzupełnianie ocen ryzyka zawodowego (ORZ) i instrukcji BHP.
💥
A jak już szkoła ma: papiery w porządku, audyty są odhaczone i szkolenia zaliczone, to …
liczy się tylko jedno – jak zareagują ludzie, gdy przyjdzie prawdziwa sytuacja awaryjna.
Ćwiczenia ewakuacyjne – sprawdzian dla całej szkoły
Ćwiczenia ewakuacyjne nie mogą być tylko formalnością. Dyrekcja musi co roku wyznaczyć koordynatorów – nowych albo przypomnieć obowiązki tym, którzy pełnili tę rolę wcześniej. Trzeba też sprawdzić, czy od ostatnich ćwiczeń nie zaszły zmiany w budynku albo w strukturze oddziałów. Jeśli zaszły, to trzeba zaktualizować Plan ćwiczeń ewakuacyjnych.
I najważniejsze: powtarzanie co roku tego samego scenariusza to błąd. Każde ćwiczenie powinno mieć inny cel – co konkretnie testujemy w tym roku?
- Pożar w kuchni szkolnej – sprawdzenie, jak szkoła reaguje, gdy główna klatka schodowa jest zadymiona i trzeba zmienić trasę ewakuacji.
- Alarm bombowy lub zagrożenie z zewnątrz – uczniowie i nauczyciele muszą wiedzieć, gdzie się zbierać poza terenem szkoły.
- Zablokowane główne wyjście – symulacja, że drzwi frontowe są niedostępne i trzeba korzystać z wyjść bocznych lub ewakuacyjnych.
Takie ćwiczenia naprawdę sprawdzają szkołę i pokazują, jak przygotowana jest cała społeczność – od najmłodszych uczniów po dyrekcję. Dokumenty są ważne, ale prawdziwe bezpieczeństwo tworzy się w działaniu. Dodatkowe wskazówki znajdziesz na stronie Państwowej Straży Pożarnej.